Previous Page  8 / 40 Next Page
Information
Show Menu
Previous Page 8 / 40 Next Page
Page Background

8

KỶNIỆM65NĂMCHIẾNTHẮNGLỊCHSỬĐIỆNBIÊNPHỦ (7/5/1954 - 7/5/2019)

SỐ

17-18

, NGÀY

25/04/2019

n

THÀNH CÔNG

140 ngày đêm, 33 số báo, mỗi

bài viết, mỗi trang báo đều

thấmđẫmmồ hôi, công sức và cả

nước mắt, xương máu của

những người làm báo cầm súng

tại chiến trường Điện Biên Phủ.

Tòa soạn có 1 không 2

Là người trực tiếp tham gia làm

báo tại Tòa soạn báo tiền phương của

báo Quân đội nhân dân tại chiến dịch

Điện Biên Phủ, đại tá, nhà báo Phạm

Phú Bằng, năm nay đã 90 tuổi nhưng

vẫn nhớ rõ từng bài viết về chiến

trường Điện Biên Phủ.

Trong gian phòng khách tại nhà

riêng, đại tá, nhà báo

Phạm Phú Bằng lật

giở lại những trang

báo, những trang ký

ức của một thời làm

báo hào hùng. Câu

chuyện về Tòa soạn

báo tiền phương 65

năm về trước dần hiện

lên theo từng số báo,

từng bài viết, từng câu

chuyện trong ký ức

của 140 ngày làm báo

tại chiến trường Điện

Biên Phủ. Đại tá, nhà

báo Phạm Phú Bằng

ngậm ngùi: “Ngày ấy

chúng tôi có 5 người,

bây giờ chỉ còn lại tôi

và anh Tiếp (nhà báo

Nguyễn Khắc Tiếp, đã 96 tuổi),

những người khác đã không còn nữa,

nhưng “vũ khí đặc biệt” của Quân đội

nhân dân Việt Nam ngày ấy đã đi vào

lịch sử cùng với chiến dịch Điện Biên

Phủ. Tờ báo là một người “cán bộ

tuyên huấn” đắc lực, góp phần làm

nên chiến thắng “lừng lẫy 5 châu,

chấn động địa cầu”.

“Năm 2014, tôi có dịp quay lại

Mường Phăng để tìm lại và dựng bia

di tích tòa soạn báo tiền phương trên

đồi Pu Ma Hong (đồi Ngựa Hí), chỉ

cách sở chỉ huy chiến dịch trong cánh

rừng Đại tướng một cánh đồng. Khi

đến nơi, có người cựu chiến binh

Quàng Văn Xuyên, là chủ đất cho biết,

năm 1982 khi về canh tác trên quả đồi

này, còn thấy 6 - 7 chiếc hầm bị sạt lở

ven sườn đồi mà không biết hầm gì.

Lúc ấy tôi mừng quá, thốt lên: “Đúng

rồi, đúng là hầm ngày xưa chúng tôi

đào, là nơi làm việc của tòa soạn và cả

nơi đặt máy in nữa”. Ngày ấy, thử

thách đầu tiên với những người lính

cầm bút chính là việc phải đào hầm,

hào, công sự để đảm bảo bí mật, an

toàn”, nhà báo Phạm Phú Bằng kể.

Ngày ấy, Tòa soạn báo tiền

phương của chiến dịch Điện Biên Phủ

chỉ có 5 người, đó là: Đồng chí Hoàng

Xuân Tùy (phụ trách chung), Trần Cư

(thư ký tòa soạn), Phạm Phú Bằng,

Nguyễn Khắc Tiếp (phóng viên) và

họa sĩ Nguyễn Bích. Ngoài ra còn có

các cộng tác viên là các phóng viên

báo Quân đội nhân dân, báo Nhân

dân, Đài Tiếng nói Việt Nam, Thông

tấn xã Việt Nam...; và các văn nghệ sĩ

như: Nguyễn Đình Thi, Vũ Cao, Đỗ

Nhuận, Mai Văn Hiến, Triệu Đại...

Việc trình bày, in ấn và phát hành đều

được thực hiện tại chỗ, chuyển trực

tiếp tới cán bộ, chiến sỹ các đơn vị

trực tiếp tham gia chiến dịch.

Làmbáo ở chiến trường

Để có tin, bài hay, nội dung tờ báo

phong phú, nhà báo Phạm Phú Bằng

và nhiều phóng viên, cộng tác viên đã

phải bất chấp hiểm nguy trên chiến

trường, có mặt tại những điểm nóng,

khai thác những chi tiết hay nhất, độc

nhất. Cùng với việc đi và viết về chiến

trường, chiến dịch…, nhà báo Phạm

Phú Bằng còn khai thác, tìm hiểu về

hoàn cảnh của gia đình bộ đội thế nào,

cải cách ruộng đất lúc bấy giờ ở hậu

phương ra sao…, rồi tin tức trên các

chiến trường phối hợp với chiến

trường Điện Biên như chiến trường

Lào, chiến trường Nam bộ…, thế trận

của hai bên như thế nào, kẻ địch ra

sao, từ chủ trương đường lối chiến

dịch đến những bức thư nhà kể

chuyện hậu phương cũng được chia sẻ

trên các trang báo. Tất cả như liều

thuốc tâm lý, như món ăn tinh thần

làm an lòng chiến sỹ ngoài trận địa.

Bên cạnh việc làm báo, phóng viên,

biên tập viên của Tòa soạn báo tiền

phương chiến dịch Điện Biên Phủ còn

kiêm thêm công việc phát hành, thậm

chí là đọc báo cho chiến sỹ ngay ngoài

trận địa. Khi báo in xong, đồng chí làm

phát hành cho báo vào sọt rồi gánh ra

công sự. Các phóng viên, biên tập viên,

người làm phát hành phải chọn chỗ

ngã ba, ngã tư rộng rãi hoặc trong hầm

rồi phát báo cho các chiến sỹ. “Sau mỗi

trận đánh, khi các chiến sỹ nghỉ ngơi

rồi chuyền tay nhau tờ báo, khoe với

nhau thông tin kể về trận đánh mình

tham gia thì vô cùng hồ hởi, phấn

khích. Có chiến sỹ còn muốn giữ riêng

tờ báo để gửi về gia đình khoe chiến

công của mình và đơn vị..., hay khi

nhìn các chiến sỹ hồ hởi, vui vẻ cùng

đồng đội chia sẻ những câu chuyện quê

nhà được in trên trang báo… Đó là

những khoảnh khắc đẹp nhất trong

cuộc đời làm báo mà tôi không bao giờ

quên được”, nhà báo Phạm Phú Bằng

chia sẻ.

Những số báo lịch sử

Ngày 31/1/1954, Tòa soạn báo

tiền phương của chiến dịch Điện Biên

Phủ chuyển đến chân đồi Pu Mạ

Hoong bên rừng Mường Phăng, cách

hầm của Tổng Tư lệnh và Chủ nhiệm

Chính trị mặt trận một cánh đồng.

Ngày 28/12/1953, Tòa soạn báo

tiền phương xuất bản số 116, số báo

đầu tiên tại mặt trận. Cũng từ đó, tờ

báo trở thành công cụ tuyên huấn đặc

biệt, quan trọng của chiến dịch Điện

Biên Phủ… Số 148 ra ngày 16/5/1954

là số báo cuối cùng, cũng là số báo

đặc biệt chào mừng chiến thắng Điện

Biên Phủ. Trong vòng 140 ngày, xuất

bản tổng cộng 33 số báo.

Bên cạnh số mở đầu là 116 và số

kết thúc là 148, có rất nhiều số báo đặc

biệt được xuất bản, trong đó phải kể

đến những số báo phát hành trong đợt

tấn công thứ nhất của chiến dịch như:

Số báo xuân Giáp Ngọ 1954, lần đầu

tiên ở mặt trận, bộ đội và dân công

được đọc những dòng thơ chúc Tết có

cả chữ ký của Bác Hồ trên số ra ngày

1/2/1954; Số báo 130, số chuẩn bị cho

trận mở màn của chiến dịch, ngày

10/3/1954 trước giờ nổ súng ba ngày

với lời kêu gọi của Đại tướng, Tổng tư

lệnh Võ Nguyên Giáp với tựa

đề: “Kiên quyết tiêu diệt toàn bộ quân

địch tại Điện Biên Phủ” trên trang

nhất; Ngay sau khi chiếm được cứ

điểmHim Lam, ngày 14/3/1954, trong

số báo 131 đã đưa tin chiến thắng giòn

giã với tiêu đề “Quân ta đã tiêu diệt

toàn bộ quân địch ở Him Lam”.

Trong đợt tấn công thứ hai, tờ báo

Quân đội nhân dân đã ra được 10 số.

Các số báo ra trong giai đoạn này chủ

yếu tập trung biểu dương chiến công,

sự anh dũng hy sinh, trên báo xuất

hiện nhiều gương chiến đấu điển hình,

với nhiều chuyên mục đa dạng như:

phong trào “săn tây bắn tỉa”, đoạt dù

tiếp tế. Đồng thời cũng nghiêm khắc

phê bình đưa ra biện pháp trong từng

trận đánh để phổ biến toàn mặt trận.

Đợt tấn công thứ ba của chiến dịch

bắt đầu từ ngày 1/5/1954, quân ta bắt

đầu cuộc tổng tiến công trên toàn mặt

trận, tiến thẳng vào cơ quan đầu não

của tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ,

với tốc độ diễn ra nhanh chóng của

chiến dịch thì trong thời điểm này tờ

báo của ta chưa kịp đăng tin phản ánh

về cuộc chiến thì 17h ngày 7/5/1954

Tướng De Castries cùng toàn bộ quân

Pháp tại mặt trận đã ra hàng.

Ngày 11/5/1954, số báo 147

chạy tít lớn tràn trên trang nhất của

tờ báo, Tổng tư lệnh Quân đội nhân

dân Việt Nam công bố: Quân ta đã

toàn thắng trên mặt trận Điện Biên

Phủ. Đến ngày 16/5/1954, Tòa soạn

tiền phương xuất bản số báo 148 với

những bài nhận định thắng lợi, các

điện văn chúc mừng bên cạnh bài

tường thuật cảnh đầu hàng của hàng

nghìn binh lính Pháp tại chiến

trường Điện Biên Phủ. Đây là số

báo đặc biệt và cũng là số báo cuối

cùng của Tòa soạn báo tiền phương

trong chiến dịch lịch sử Điện Biên

Phủ với nội dung chủ yếu là mừng

chiến thắng.

n

Vũ khí đặc biệt tại mặt trận Điện Biên Phủ

Nhà báo Phạm Phú Bằng (ngồi giữa) trong chuyến thăm lại Tòa soạn báo

tiền phương của báo Quân đội Nhân dân, năm 2014. Ảnh: CVNN

Số báo 134 của Tòa soạn báo tiền phương, ra ngày

20/3/1954 tại Mặt trận Điện Biên Phủ.