Previous Page  6 / 20 Next Page
Information
Show Menu
Previous Page 6 / 20 Next Page
Page Background

V

iệc Bộ Giao thông Vận tải công

bố hủy thầu quốc tế dự án cao

tốc Bắc Nam thu hút sự quan

tâm của dư luận những ngày qua.

Trước hết cần khẳng định là việc hủy

thầu quốc tế này phù hợp với các thông

lệ quốc tế cũng như quy định của luật

pháp Việt Nam. Đây sẽ là cơ hội mở cho

doanh nghiệp Việt Nam nào có đủ tiềm

lực kinh tế cũng như các tiêu chuẩn

được đặt ra trong quá trình đấu thầu.

Theo đánh giá của các chuyên gia

xây dựng, Việt Nam có những doanh

nghiệp đủ tiềm lực tài chính cũng như

năng lực quản trị, điều kiện kỹ thuật

để tham gia những dự án lớn như vậy.

Có thể kể ra một số ví dụ điển hình

như Tập đoàn Đèo Cả với tuyến cao

tốc Bắc Giang - Lạng Sơn vừa mới

thông xe, hầm đường bộ Đèo Cả nối

Phú Yên với Khánh Hòa; hay Tập

đoàn SunGroup với cao tốc Hạ Long

- Vân Đồn… Tuy nhiên, những tiêu chí

của lần đấu thầu quốc tế trước đây đề

ra quá ngặt nghèo với các nhà đầu tư

trong nước, đặc biệt là tiêu chí về kinh

nghiệm, khiến doanh nghiệp nội gần

như bị loại ngay từ “vòng gửi xe”. Làm

sao có thể có kinh nghiệm xây dựng

đường cao tốc, khi cả nước mới có

khoảng 610km đường cao tốc, đa số sử

dụng vốn nước ngoài, vốn vay ODA và

do doanh nghiệp nước ngoài làm chủ

đầu tư?

Điều này càng trở nên nghịch lý khi

hầu hết các nhà đầu tư nước ngoài dù

thắng thầu ở các dự án cao tốc thì cũng

vẫn phải thuê nhà thầu thi công Việt

Nam thực hiện. Như vậy có nghĩa là

Việt Nam có cả nhà đầu tư đủ tiềm lực,

cả đội ngũ thi công có chất lượng,

nhưng vì những tiêu chí chưa phù hợp

mà trước đây chưa thể ráp nối lại với

nhau. Đấu thầu lại với những tiêu chí

phù hợp hơn sẽ tạo điều kiện cho cả

nhà đầu tư và nhà thầu thi công nội có

cơ hội tham gia những công trình lớn

của đất nước.

Nhà đầu tư “nội” tham gia đầu tư

xây dựng tuyến đường cao tốc Bắc

Nam cũng được kỳ vọng là sẽ đảm bảo

tiến độ thi công cũng như tránh tình

trạng đội vốn như đã từng xảy ra với

những công trình đường sắt trên cao

Cát Linh - Hà Đông ở Hà Nội hay

tuyến Metro số 1 ở TP.HCM. Thực tế

cho thấy, hầu hết các công trình lớn mà

các doanh nghiệp tư nhân Việt Nam

đang là chủ đầu tư đều đảm bảo đúng

tiến độ, chất lượng và chi phí thực hiện.

Điều chỉnh tiêu chí không đồng nghĩa

với việc hạ thấp các tiêu chuẩn kỹ

thuật, mà trái lại, doanh nghiệp Việt

càng phải chứng tỏ mình hơn.

Tuy nhiên, việc hủy thầu quốc tế

cũng cho thấy công tác chuẩn bị cho

lần đấu thầu vừa qua chưa chu đáo,

cẩn trọng, chưa sát với thực tế. Hủy

thầu làm ảnh hưởng phần nào đến uy

tín của Việt Nam trong các hoạt động

kinh tế quốc tế, nên cần tránh để

không tạo ra tiền lệ cho những lần đấu

thầu tiếp theo. Vấn đề bây giờ là cần

kiểm soát chặt chẽ từng khâu trong

đấu thầu, đảm bảo năng lực thực tế

của doanh nghiệp, tránh tái diễn tình

trạng doanh nghiệp “tay không bắt

giặc”, trúng thầu rồi “bán cái” cho

doanh nghiệp khác như đã từng xảy ra

trước đây.

n

6

SỐ

40

, THỨ NĂM NGÀY

3/10/2019

KINH TẾ

n

THU THÙY - VÂN HồNG

RàocảnlớnnhấtđểcácHTXphinông

nghiệp trong cả nước bứt phá chính

làkhókhăntrongviệctiếpcậnnguồn

vốnvay.

Xoay sở tìmkiếm

nguồn vốn

Theo báo cáo của Liên minh HTX

Việt Nam, hiện cả nước có 64.081 tổ

hợp tác (THT) phi nông nghiệp; 23

Liên hiệp HTX hoạt động trong lĩnh

vực phi nông nghiệp; 8.744 HTX phi

nông nghiệp. Kinh tế hợp tác, thời gian

qua đã phát triển nhanh chóng cả về số

lượng và chất lượng hoạt động; doanh

thu, lợi nhuận tăng theo từng năm.

Những mô hình HTX kiểu mới hoạt

động hiệu quả hoạt động tạo công ăn

việc làm, thu nhập ổn định cho lao

động trên cả nước. Cùng với sự phát

triển về quy mô cũng như chất lượng

của các HTX phi nông nghiệp thì nhu

cầu về vốn vay tăng nhanh để mở rộng

sản xuất, kinh doanh.

Tính đến nay, tổng số có 5.730 lượt

HTX phi nông nghiệp và 607 lượt THT

và thành viên HTX phi nông nghiệp

được vay vốn từ quỹ hỗ trợ phát triển

HTX các cấp. Tổng doanh thu cho vay

là trên 6.000 tỷ đồng, tổng dư nợ các

Quỹ hỗ trợ là 1,3 tỷ đồng (tính đến

31/12/2017). Lãi suất cho vay trung

bình là 5,4%. Trong giai đoạn 2013 -

2017, các tỉnh, thành phố trực thuộc

trung ương đã tạo điều kiện cho 5.207

HTX được hưởng ưu đãi về tín dụng

cho vay tín chấp với tổng dư nợ là

281.403 triệu đồng.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy, dù Đảng,

Nhà nước và Liên minh HTX Việt Nam

trong những năm qua đã có nhiều giải

pháp tích cực để giúp kinh tế tập thể,

HTX tháo gỡ khó khăn, phát triển sản

xuất, tạo việc làm, góp phần xoá đói,

giảm nghèo, nâng cao thu nhập, ổn định

đời sống xây dựng nông thôn mới,

nhưng việc các HTX được tiếp cận vốn

vay còn nhiều khó khăn.

Vốn là mối băn khoăn thường trực

của các hợp tác xã kiểu mới, để trang

trải chi phí vận hành, mở rộng nhà

xưởng, tìm kiếm thị trường... Thế

nhưng, vốn lấy ở đâu? Hiện mới có

khoảng 0,5% số HTX có thể tiếp cận

được vốn ngân hàng do đặc thù kinh

doanh của ngành ngân hàng và điều

kiện sản xuất kinh doanh của HTX

không tương thích.

Là doanh nghiệp mới thành lập từ

tháng 12 năm 2018, HTX Nông lâm

nghiệp dịch vụ du lịch và thương mại Hà

Giang (HTX Nông lâm nghiệp Hà

Giang) bắt đầu tiếp cận được với những

đơn hàng lớn. Tuy nhiên, HTX vẫn còn

nhiều băn khoăn bởi không biết huy

động nguồn vốn từ đâu để bảo quản, chế

biến các sản phẩm này đạt yêu cầu của

bên đối tác đặt ra. Ông PhạmVăn Dũng,

Phó Giám đốc HTX Nông lâm nghiệp

thương mại dịch vụ Hà Giang chia sẻ:

“Hiện tại, HTX đã ký hết hợp đồng với

doanh nghiệp của Hàn Quốc trong việc

cung cấp sản phẩm sạch cho cộng đồng

người Hàn Quốc tại Việt Nam. HTX

mong muốn được hỗ trợ vay vốn để đảm

bảo đơn hàng này”.

Là một trong những công ty mới

phát triển, Công ty TNHH Nam Dược

Đông Nam Á giai đoạn đầu đang hoạt

động nhờ vốn tích lũy. Tuy nhiên, để

xây dựng thương hiệu và phát triển sản

xuất trong thời gian tới Công ty rất cần

vốn huy động từ nhiều nguồn. Ông

Phan Văn Ngũ, Giám đốc Công ty

TNHH Nam Dược Đông Nam Á cho

biết: “Sắp tới công ty tôi sẽ ký hợp

đồng với Liên minh HTX Việt Nam

làm đơn hàng với Hàn Quốc với

sản phẩm là ớt cấp đông trị giá

10 triệu USD. Vì thế chúng tôi

đang rất cần nguồn vốn từ 1,5 -

2 tỷ đồng để xây nhà máy cấp

đông bảo quản sản phẩm. Theo

ông Ngũ năm 2014, công ty của

ông có dự án sản xuất các sản

phẩm trùng ngây như mỳ, miến,

bột dinh dưỡng được thị trường

ưa chuộng. Tuy nhiên, do thiếu vốn mà

công ty không mở rộng được quy mô

sản xuất các dòng sản phẩm này.

Cần có cơ chế mở

Đánh giá về thực trạng này, tại Hội

nghị Tổng kết 15 năm thực hiện Nghị

quyết số 13-NQ/TW về tiếp tục đổi mới

và nâng cao hiệu quả kinh tế tập thể, lĩnh

vực phi nông nghiệp, Thứ trưởng Bộ

Công Thương Đặng HoàngAn cho rằng

các chính sách hỗ trợ HTX nói chung tuy

đã có nhưng chưa đủ mạnh, thiếu những

cơ chế, chính sách mang tính đột phá để

hỗ trợ mạnh mẽ và thiết thực cho HTX.

Thủ tục rườm rà và thiếu nguồn lực về

cả tài chính và con người để hỗ trợ HTX

nên chính sách không đi vào thực tiễn.

Điều này dẫn đến các HTX đa số có

trang thiết bị lạc hậu, quy mô sản xuất

nhỏ, sức cạnh tranh kém. Một số HTX

chưa quản lý chặt chẽ nợ của các thành

viên, cơ chế thu hồi nợ và xử lý nợ chưa

rõ ràng, triệt để dẫn đến nợ xấu, kéo dài.

Ông Nguyễn Kim Anh, Phó Thống

đốc Ngân hàng Nhà nước cũng cho

rằng, nhiều HTX chưa đủ điều kiện tiếp

cận, tiếp nhận vốn tín dụng do bản thân

các HTX còn hạn chế trong quản trị,

điều hành, năng lực tổ chức quản lý

hoạt động, quản lý vốn còn yếu kém

dẫn đến lúng túng trong hoạt động sản

xuất kinh doanh. Một số HTX sử dụng

không hiệu quả nguồn vốn vay, sử

dụng vốn vay sai mục đích, nợ quá hạn

kéo dài, có tâm lý ỷ lại, trông chờ sự hỗ

trợ của Nhà nước.

Để giải quyết vấn đề này, ông

Nguyễn Mạnh Cường, Phó Chủ tịch

Liên minh HTX Việt Nam cho rằng:

“Ngân hàng Nhà nước, các bộ, ngành

chức năng, Quỹ tín dụng nhân dân, các

ngân hàng thương mại cần có giải pháp

căn cơ, để tháo gỡ khó khăn về vốn, cần

kích hoạt nhiều gói tín dụng ưu đãi dành

cho các HTX, hộ nông dân trên cả nước.

Cần có sự thay đổi trong cơ chế hỗ trợ

vốn cho các HTX theo hướng mở và rõ

ràng hơn. Thủ tục cho vay cần đơn giản

hóa, áp dụng cơ chế ưu đãi như mở rộng

cho vay tín chấp, tập trung vào các HTX

hoạt động có hiệu quả gắn với chuỗi giá

trị. Đồng thời, cần có quy định thống

nhất về quản trị rủi ro để tăng tính an

toàn cho quỹ”.

n

ĐấuthầucaotốcBắcNam:Kỳvọngvàbàihọc

n

THU THÙY

HTX sản xuất gỗ, mỹ nghệ ở Thường Tín, Hà Nội.

ẢNH: TRUBE

HTX phi nông nghiệp khó thu hút vốn đầu tư

Theo Quyết định 23/2017/QĐ-TTg ngày

22/6/2017 của Thủ tướng Chính phủ,

vốn điều lệ của Quỹ Hỗ trợ phát triển

hợp tác xã đạt 1.000 tỷ đồng năm2020.

Đề xuất 2025 bổ sung khoảng 3.000 tỉ

đồng, cho vay 2.000 HTX. Tỷ lệ sử dụng

vốn 98%. Tỷ lệ nợ quá hạn dưới 2%.